Strona główna

O mnie

Moje wyprawy

Równie pasjonujace

Linki

Księga gosci


W SKRÓCIE O TATRACH :

Tatry stanowia najwyzsze wypietrzenie w calym luku Karpat i jedyne gory wysokie na linii laczacej Alpy z Kaukazem. Tworza one wyniosle pasmo, stromo dzwigajace sie z otaczajacych je obnizen Podhala, Spisza, Liptowa i Orawy. Obydwa krance ograniczaja przelecze: Hucianska (ok 900 m) i Zdziarska (ok. 1075 m). Rozpietosc pasma z zachodu na wschod wynosi 55km, szerokosc niespelna 20km, a dlugosc grzebietu glownego 75 km, nie wliczajac poprzecznie ustawionej grani Tatr Bielskich.

Pod wzgledem geograficznym cala grupa dzieli sie na 4 czesci:
-Tatry Bielskie (najwyzszy szczyt Hawran, 2152 m)
-Tatry Wysokie (Gerlach, 2655 m)
-Tatry Zachodnie (Bystra, 2248 m)
-masyw Siwego Wierchu (1806 m)


Tatry Wysokie (o strzelistych szczytach)                                  Tatry Zachodnie (łagodne)



Tatry Wysokie sa najwyzsze i najsilniej przeobrazone przez lodowce, cechuje rzezba typu alpejskiego - ze strzelistymi szczytami, wysokimi scianami i platami wiecznych sniegow w kotlach.
Tatry Zachodnie maja w ogolnych zarysach rzezbe lagodniejsza, choc i tu nie brak form ostrzejszych, jak np. Giewont czy Rohacze.

W Tatrach Wysokich skupiaja sie wszystkie ciekawsze jeziora, natomiast w Tatrach Zachodnichi Bielskich - wiekszosc jasknin.

Do Polski należy wysinek polnocnych stokow Tatr, oparty o grzbiet glowny - rdzenny, pomiedzy Wolowcem (2064 m) a Rysami (2499 m).

Tatry Polskie obejmuja obszar 175 km2, co stanowi mniej anizeli 1/4 calej powierzchni Tatr (785 km2). Najwyższym szczytem granicznym sa Rysy (2499 m), najwyzszym rdzennie polskim - Kozi Wierch (2291 m).

Warunki meteorologiczne :
Klimat Tatr ma charakter wysokogorski i zaostrza sie w miare wzrotsu wysokosci. Cechuje go wielka zmiennosc i czeste przesuniecia frontow, niosace nagle zalamania pogody. Najcieplejszy jest lipiec, najchlodniejszy luty. Zima panuje zwykle od konca listopada do konca marca. Wiosna jest chlodna, jesien pogodna i wzglednie ciepla, zwlaszcza wysoko w gorach.


Wody :
W krajobrazie Tatr potoki i stawy stanowia wazny i oryginalny element, a ich obfitosc musi uderzyc kazdego. Najwiekszymi jeziorami Tatr sa Wielki Staw i Morskie Oko (po ok. 34,5 ha), najglebszymi - tenze Wielki Staw i Czarny Staw pod Rysami (79 i 76 m).



Dolina Pięciu Stawów Polskich                 Siklawa-największy wodospad

Roslinnosc :
Zjawiskiem szczegolnie uderzajacym, a zwiazanym z zaostrzaniem sie klimatu, jest selekcja gatunkow w miare wzrostu wysokosci nad poziom morza. Powoduje ona wyodrebienie sie 6 pieter roslinnych, doskonale widocznych np. w Gubalowki:
-piętro pogórza, siega do 700 m
-pas lasow,w ktorym wydzielono 2 pietra: dolnoreglowe (do 1250 m), oraz gornoreglowe (do 1550 m),
-pietro kosodrzewiny (do 1800 m)
-pietro hal/alpejskie (do 2300 m)
-pietro turniowe


kończacy się pas lasu, poczatek piętra kosodrzewiny (widok na Mały Koscielec i Koscielec)


Zwierzeta :
W pietrze lasow wystepuja gatunki na ogol pospolite. Liczne sa jelenie (ok. 200 sztuk), dosc liczne sarny (ok. 800, w TPN 165), w ostatnich latach dziesiatkowane przez wilki. Lisow w Tatrach Polskich zamieszkuje przeszlo 100, rysi - kilkanascie, a ba obszarze TANAP - ok. 40. Najwspanialszym drapieznikiem regli jest niedzwiedz, ktorego populacje w tatrach ocenia sie na 50 sztuk (po polskiej stronie ok 10-15).
Skrzadlata spolecznosc regli najgodniejreprezentuja wielkie kuraki lesne - gluszec, cietrzew (po ok. 40 par w TPN), jarzabek, a takze drapiezce - orzel przedni ( w Tatrach Polskich 1 gniazdo), zagrozony wyginieciem sokol krzkliwy (pojawia sie sporadycznie), orlik krzykliwy, rzadki juz puchacz i kilka innych gatunkow sow.
Potoki pietra reglowego zamieszkuja ryby, przede wszystkim pstragi - stosunkowo nieliczne (90-430 sztuk/ha) i o slabej kondycji.
I dla przyrodnika, i dla turysty glowna atrakcje stanowi fauna wyzszych pieter. Z ssakow zyja tu az 3 gatunki nie wystepujace nigdzie indziej w Polsce. Sa to swistak, kozica i polnik tatrzanski (inaczej nornik sniezny).


żmija zygzakowata często spotykana w Dolinie Chochołowskiej


Zrodlo: Tatry Polskie PRZEWODNIK, Jozef Nyka